تجهیزات ابزاردقیق صنعتی چیست ؟ و چه کاربردی دارند ؟
ابزار دقیق یکی از اصلی ترین زیرشاخههای مهندسی کنترل و الکترونیک بشمار میآید که در تمامی صنایع، از کوچکترین کارگاهها تا بزرگترین کارخانهها و واحدهای صنعتی، نقش کلیدی ایفا میکند. اما واقعا ابزار دقیق چیست و چرا انقدر مهم است ؟
ابزار دقیق بهطور کلی شامل تجهیزات و حسگر های الکترونیکی و الکتریکی است که دادههای مربوط به متغیرهای زیر را اندازه گیری میکند:
دما مثل : ترانسمیتر دما ، کنترلر دما ، ترمومتر و نمایشگر دما
فشار مثل : ترانسمیتر های فشار و اختلاف فشار و پرشر سوئیچ ها و گیج های فشار
جریان مثل : انواع فلومتر ها و روتامتر ها
سطح مثل : لول ترانسمیتر ، لول سوئیچ
رطوبت
سرعت
به زبان ساده، وقتی به کلمه دقیق اشاره شد، یعنی باید اندازه گیری، کنترل و ثبت مقادیر فرایندها با دقت بالایی انجام شود.
تجهیزات ابزاردقیق صنعتی هوشمند با امکانات و دقت بالا، در صنایع نفت و گاز، داروسازی و خودروسازی و پتروشیمی ها و … به طور گسترده بکار گرفته می شوند . علاوه بر این، فناوری های جدیدی مانند اینترنت اشیا (IoT) امکان نظارت و کنترل فرآیندها را از راه دور فراهم کرده و کارایی سیستمهای صنعتی را به طور چشمگیری افزایش داده است. مثلا: تشخیص مقدار دما، فشار، فلو یا جریان و چندین پارامتر دیگر و ارسال برای کنترل و مانیتورینگ آن فرسخها دورتر از محل نصب سنسور.
در نتیجه با دریافت سیگنال توسط سیستمهای کنترلی ابزار دقیق، عملیات مورد نظر به صورت خودکار یا نیمه خودکار انجام میشود.
تجهیزات ابزار دقیق، جایگاه مهمی در اتوماسیون صنعتی دارند و باعث بهبود عملکرد ماشینآلات و کاهش دخالت انسانی در کنترل فرآیندها میشوند.
دسته بندی و لیست تجهیزات ابزاردقیق صنعتی
بطور کلی دستگاههای ابزار دقیق به 4 دسته اصلی تقسیم میشوند.
۱. تجهیزات اندازهگیری
این تجهیزات وظیفه دارند پارامترهای فیزیکی و شیمیایی را دقیق اندازهگیری کنند:
سنسورها (Sensors): تغییرات دما، فشار، جریان، سطح، فلو، رطوبت، چگالی و سرعت را به سیگنال الکتریکی تبدیل میکنند.
ترانسمیترها (Transmitters): سیگنال دریافتی از سنسورها را تقویت و به سیستم کنترل میفرستند.
فلومترها (Flow Meters): جریان سیالات در خطوط لوله را اندازهگیری میکنند.
ترانسدیوسرها (Transducers): سیگنالهای فیزیکی را به سیگنالهای الکتریکی استاندارد تبدیل میکنند.
- لودسل ها (Load Cells): برای اندازه گیری نیرو یا وزن کاربرد دارند .
۲. تجهیزات کنترلی
این ابزارها برای کنترل و تنظیم فرآیندها به کار میروند:
کنترل ولوها (Control Valves): جریان سیالات را تنظیم میکنند.
اکچویتورها (Actuators): سیگنالهای کنترلی را به حرکت مکانیکی تبدیل میکنند.
پوزیشنرها (Positioners): موقعیت دقیق شیرهای صنعتی را کنترل میکنند.
- کنترلرها (Controllers): مثل PID، PLC، DCS اطلاعات رو می گیرند و بر اساس آن فرمان می دهند .
۳. تجهیزات نمایش و ثبت
برای مشاهده و ثبت دادهها استفاده میشوند:
نمایشگرها (Indicators): مقادیر اندازهگیری شده را نمایش میدهند.(HMI، نمایشگرهای دیجیتال و آنالوگ)
رکوردرها (Recorders): دادهها را بهصورت پیوسته ذخیره میکنند.
دیتالاگرها (Data Logger): داده ها را ذخیره می کنند .
۴. تجهیزات تست و کالیبراسیون تجهیزات ابزاردقیق
این تجهیزات اطمینان میدهند ابزار دقیق درست کار میکند:
کالیبراتورها (Calibrators): تجهیزات اندازهگیری را تنظیم و کالیبره میکنند.
تسترها (Testers): عملکرد صحیح ابزار را چک میکنند.
انتخاب بهترین تجهیزات ابزار دقیق برای نیازهای صنعتی
بعد از جواب به سوال ابزار دقیق چیست؟ باید به سوال بهترین تجهیز ابزار دقیق منتخب ما چیست ؟ پاسخ دهیم . با توجه به :
- نوع کاربرد: مشخص کنید کدام پارامترها نیاز به اندازهگیری دارند.
- دقت مورد نیاز: براساس حساسیت فرآیند، دقت تجهیزات را انتخاب کنید.
- شرایط محیطی: دما، رطوبت و فشار محیطی که تجهیزات در آن کار میکنند اهمیت دارد.
- سازگاری با سیستمهای کنترلی: اطمینان از هماهنگی ابزارها با سیستمهای اتوماسیون موجود.
- هزینه و نگهداری: تجهیزات با کیفیت بالا و هزینه نگهداری منطقی را در نظر بگیرید.
انتخاب درست باعث افزایش بهرهوری و کاهش هزینههای کلی میشود.
برجسته ترین تولید کنندگان تجهیزات ابزاردقیق
تعداد تولید کنندگان تجهیزات صنعتی در جهان، بسیار زیاد است ، دی کی تجهیز 10 شرکت معتبر تولید کننده تجهیزات ابزار دقیق را معرفی می کند :
نام شرکت | انواع تجهیزات ابزاردقیق صنعتی تولید شده |
Siemens | ترانسمیترهای فشار، دما، فلو و سطح، سیستمهای DCS و PLC، سنسورها |
(Rosemount)Emerson | ترانسمیترهای فشار و دما، کنترلکنندههای PID، سیستمهای کنترل فرآیند |
ABB | فلومترها، ترانسمیترهای فشار، دما و سطح، تجهیزات اتوماسیون صنعتی |
Yokogawa | سیستمهای DCS، فلومترها، ترانسمیترهای فشار و دما، آنالایزرهای گاز |
Honeywell | کنترلکنندههای PID، سنسورهای دما و فشار، سیستمهای نظارتی و امنیتی |
Endress+Hauser | آنالایزرهای شیمیایی، فلومترها، تجهیزات کنترل سطح و جریان مثل لول سوئیچ FTL50 , FTL51 |
Schneider Electric | PLC، ترانسمیترهای دما و فشار، تجهیزات شبکه صنعتی |
Rockwell Automation | کنترلکنندههای منطقی، سنسورها، تجهیزات مانیتورینگ و نظارت |
GE) General Electric) | آنالایزرهای گاز، تجهیزات اندازهگیری فشار و جریان، سیستمهای کنترلی |
Omega Engineering | سنسورهای دما، فشار، رطوبت و جریان، تجهیزات کالیبراسیون |
8 تا اصلی ترین استانداردهای حوزه ابزاردقیق
هریک از استانداردهای ابزار دقیق در زمینه های متفاوتی کاربرد دارند . این استانداردها حداقل ملزومات را مشخص می کنند.
• استاندارد API (AMERICAN PETROLEUM INSTITUTE )
این استاندارد یکی از مهم ترین استانداردهای حوزه ابزار دقیق می باشد که در حوزه های دیگر نیز به کاربرده می شود.
• استاندارد ISA ( INSTRUMENT SOCIETY OF AMERICA)
این استاندارد با عنوان انجمن ابزاردقیق آمریکا یکی از مهم ترین استانداردهای حوزه ابزار دقیق بوده و بر خلاف استاندارد API فقط منحصربه حوزه ابزاردقیق می باشد.
• استاندارد IPS (IRANIAN PETROLEUM STANDARDS)
مهم ترین استاندارد نفت ایران می باشد که به طور گسترده ای در این صنعت استفاده می شود. و حوزه ابزاردقیق آن IPS-IN می باشد.
• استاندارد EN (European Committee for Standardization)
یک استاندارد حفاظتی است و منشا آن از اروپا است .
• استاندارد BSI
این استاندارد یکی از معتبرترین استانداردهای کشور انگلیس می باشد. این استاندارد بسیار جامع بوده و در حوزه های مختلف کاربرد دارد.
• استاندارد NFPA (National Fire Protection Association )
استاندارد انجمن حفاظت از آتش سوزی ملی که به استاندارد EN شباهت دارد.
• استاندارد IEC (International Electrotechnical Commission)
یک استاندارد بین المللی الکترونیک می باشد که در حوزه ابزار دقیق بسیار پرکاربرد می باشد.
• استاندارد ASME

مزایای تجهیزات ابزار دقیق پتروشیمی و صنایع
ابزار دقیق مثل تیری است که دو هدف را برای صنایع امروزی نشانه می گیرد .
- اتوماتیک کردن فرایندهای تولیدی، افزایش سرعت، دقت و بازدهی
- با نصب سیستمهای کنترل و مانیتورینگ پیشرفته، میزان خطا و اتلاف منابع را به حداقل ممکن میرساند.
کاربرد گسترده ابزار دقیق در صنایع امروزی، نه تنها باعث افزایش سودآوری شده بلکه موجب تحولی عمیق در فرهنگ و فلسفه تولید شده است. دیگر تمرکز فقط بر روی تولید انبوه نیست، بلکه کیفیت و بهینهسازی فرایندها اهمیت ویژهای پیدا کرده است. به همین دلیل است که امروزه هیچ صنعت پیشرو ای نمیتواند بدون استفاده از تجهیزات ابزار دقیق پیشرفت کند.
نتیجه گیری
فروش ابزار دقیق امری کاملاً تخصصی است و لازم است تا با بهرهمندی از مشاوران و کارشناسان آگاه به صنعت انجام شود.
وب سایت تخصصی دی کی تجهیز جهت فروش تجهیزات ابزار دقیق صنعتی ( industrial instrumentation equipment ) می باشد . این وبسایت با ارائه اطلاعات مفید و تامین تجهیزات ابزار دقیق با برندهای معتبر با بالاترین کیفیت و دقت خرید تجهیزات ابزار دقیق را برای افراد راحت تر می کند .
جهت ارتباط با کارشناسان سایت دی کی تجهیز با شماره های 09216318122، 09216072653 تماس حاصل فرمایید .






